ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΜΕ ΤΙΣ ΝΕΕΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ – ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΑΠΟ ΔΩ ΚΑΙ ΠΕΡΑ

Τέλος στα φωτοαντίγραφα ταυτότητας φέρνει ο νόμος 5266/2025 με τίτλο «Ψηφιακή ενίσχυση της οδικής ασφάλειας και λοιπές διατάξεις», καθώς οι συναλλαγές πολιτών με φορείς του ιδιωτικού τομέα – όπως οι τράπεζες – θα πραγματοποιούνται πλέον αποκλειστικά μέσω ψηφιακών υπηρεσιών, όταν απαιτείται αντίγραφο ταυτότητας.

Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, η έκδοση και υποβολή φωτοαντιγράφου δελτίου ταυτότητας Ελλήνων πολιτών γίνεται μόνο μέσα από τα προβλεπόμενα ψηφιακά εργαλεία, καταργώντας ουσιαστικά τη διαδικασία του απλού φωτοαντιγράφου.

Πώς εκδίδεται το ψηφιακό αντίγραφο
Το ψηφιακό αντίγραφο δημιουργείται μέσω ειδικής εφαρμογής που είναι διαθέσιμη στην Ενιαία Ψηφιακή Πύλη της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr). Πρόσβαση στην εφαρμογή έχουν αποκλειστικά εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι του φορέα που χειρίζεται την υπόθεση, χρησιμοποιώντας τα διαπιστευτήρια της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και δεύτερο παράγοντα ταυτοποίησης με κωδικό μιας χρήσης (OTP).

Για την έκδοση του ψηφιακού αντιγράφου απαιτείται η δήλωση της διαδικασίας για την οποία ζητείται, ο αριθμός του αιτήματος, ο αριθμός ταυτότητας, τα τρία πρώτα γράμματα του ονόματος, του επωνύμου και του πατρωνύμου, καθώς και το έτος γέννησης του πολίτη.

Η εγκυρότητα των στοιχείων και η ισχύς του δελτίου ελέγχονται αυτόματα μέσω διασύνδεσης με το Μητρώο Δελτίων Ταυτοτήτων της Ελληνικής Αστυνομίας.

Τι περιλαμβάνει το ψηφιακό έγγραφο
Το ψηφιακό αντίγραφο περιλαμβάνει όλα τα βασικά στοιχεία της ταυτότητας: αριθμό δελτίου, ονοματεπώνυμο σε ελληνικούς και λατινικούς χαρακτήρες, πατρώνυμο, μητρώνυμο, ημερομηνία και τόπο γέννησης, ημερομηνία και αρχή έκδοσης, καθώς και τη φωτογραφία του κατόχου.

Τα δεδομένα αντλούνται απευθείας από το Μητρώο Δελτίων Ταυτοτήτων της Ελληνικής Αστυνομίας μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ., διασφαλίζοντας την ορθότητα και την ασφάλεια των πληροφοριών.

Αποθήκευση και ισχύς
Το ψηφιακό φωτοαντίγραφο μπορεί να αποθηκευτεί ή να ληφθεί σε μορφή PDF. Το αρχείο φέρει μοναδικό αριθμό επαλήθευσης, τόσο σε αλφαριθμητική μορφή όσο και σε QR code, και έχει πλήρη ισχύ φωτοαντιγράφου ταυτότητας.

Τι ισχύει για τον ιδιωτικό τομέα
Οι υπάλληλοι ιδιωτικών φορέων αποκτούν πρόσβαση στο σύστημα μέσω ειδικής διαδικασίας εξουσιοδότησης από τη Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ. Παράλληλα, οι φορείς μπορούν να διασυνδέσουν τα πληροφοριακά τους συστήματα με την αντίστοιχη διαδικτυακή υπηρεσία του Κέντρου Διαλειτουργικότητας, κατόπιν σχετικής πράξης του αρμόδιου Γενικού Γραμματέα.

Με το νέο σύστημα, οι συναλλαγές πολιτών με τράπεζες και άλλες ιδιωτικές επιχειρήσεις γίνονται πιο γρήγορες και ασφαλείς, περιορίζοντας τη διακίνηση φυσικών εγγράφων και ενισχύοντας την ψηφιακή διαδικασία.

Απόφαση ΣτΕ για ταυτότητες: Έκδοση διαβατηρίου και με τις παλαιού τύπου

Δυνατή η έκδοση ή ανανέωση διαβατηρίων με τις παλιές ταυτότητες

Η ΕΛ.ΑΣ δεν μπορεί να αρνηθεί την έκδοση διαβατηρίου με την παλιά ταυτότητα.
Μια απόφαση που ανατρέπει πολλά είναι αυτή του Συμβουλίου της Επικρατείας για την έκδοση διαβατηρίων με τις παλιές ταυτότητες.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο της Επικρατείας, δεν μπορεί η διεύθυνση Διαβατηρίων του Αρχηγείου της ΕΛ.ΑΣ. να αρνηθεί την έκδοση ή ανανέωση διαβατηρίου, επειδή η αστυνομική ταυτότητα είναι παλαιού τύπου και η επισυναπτόμενη σ΄ αυτήν φωτογραφία εμφανίζει σημαντικές διαφορές από την σημερινή εικόνα του κατόχου της.

Πολίτης το 2025 ζήτησε την ανανέωση του διαβατηρίου του και προσκόμισε την αστυνομική του ταυτότητα που έχει εκδοθεί τον Μάιο του 1972, δηλαδή πριν 54 χρόνια. Όμως, η Διεύθυνση Διαβατηρίων του αρχηγείου της ΕΛ.ΑΣ. απέρριψε το αίτημα ανανέωσης του διαβατηρίου με το αιτιολογικό ότι το δελτίο ταυτότητας «πρέπει να αντικατασταθεί, καθόσον έχει παρέλθει το χρονικό διάστημα των 15 ετών από την ημερομηνία έκδοσής του με αποτέλεσμα να καθίσταται αδύνατη η ταυτοπροσωπία του εικονιζόμενου σε αυτό προσώπου με το άτομο το οποίο απεικονίζεται στην επικολληθείσα φωτογραφία στην κατατεθείσα αίτηση του διαβατηρίου».

Ο ενδιαφερόμενος άσκησε προσφυγή στην αρμόδια διεύθυνση της ΕΛ.ΑΣ. κατά της άρνησης ανανέωσης διαβατηρίου, η οποία όμως απορρίφθηκε, ενώ επισημάνθηκε στον πολίτη, ότι «εφόσον επιθυμεί να εφοδιαστεί με ελληνικό διαβατήριο θα πρέπει να επανυποβάλει αίτημα, αντικαθιστώντας το δελτίο ταυτότητάς του με νέο».

Στην συνέχεια, προσέφυγε στο ΣτΕ ζητώντας να ανασταλεί η απόφαση της ΕΛ.ΑΣ., επικαλούμενος ότι η απορριπτική απόφαση της ΕΛ.ΑΣ., πλέον του ότι έχει πλημμελή αιτιολογία, θα του προκαλέσει δυσεπανόρθωτη βλάβη, καθώς θέλει να ταξιδεύσει στο εξωτερικό για προσωπικούς λόγους και λόγους υγείας της γυναίκας του.

Η Επιτροπή Αναστολών του ΣτΕ με πρόεδρο τον αντιπρόεδρο Ηλία Μάζο και εισηγήτρια την πάρεδρο Χάιδω Ευαγγελίου, επισημαίνουν ότι από το 2021 το δικαστήριο έχει κρίνει: «Ότι σε περίπτωση κατά την οποία έχει παρέλθει ο χρόνος ισχύος του δελτίου ταυτότητας (15 έτη) και μέχρι να αντικατασταθεί αυτό θεωρείται ισχυρό. Πριν από τη χορήγηση του διαβατηρίου οι αρμόδιες υπηρεσίες υποχρεούνται να ελέγχουν μόνο αν υποβλήθηκαν τα απαιτούμενα κατά νόμο δικαιολογητικά, μεταξύ δε αυτών και το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας του αιτούντος την έκδοση διαβατηρίου, το οποίο οφείλουν να δεχτούν εφόσον δεν συντρέχει βάσιμη αμφιβολία περί τη γνησιότητα του, όχι δε και να διενεργούν έλεγχο ταυτοπροσωπίας του αιτούντος».

Παράλληλα, το ΣτΕ έκανε δεκτή την αίτηση αναστολής, αφού έλαβε υπόψη τους ότι:
1) η ΕΛ.ΑΣ. δεν επικαλείται την συνδρομή λόγων δημοσίου συμφέροντος που να επιβάλλουν τη μη ανανέωση του διαβατηρίου στον αιτούντα, στον οποίο άλλωστε έχει χορηγηθεί διαβατήριο το έτος 2015 και μάλιστα με την υποβολή αντιγράφου της ίδιας αστυνομικής ταυτότητας ως δικαιολογητικού

και 2) η άρνηση της ΕΛ.ΑΣ. να ανανεώσει το διαβατήριο πιθανολογείται ότι θα του προκαλέσει δυσχερώς επανορθώσιμη βλάβη στην οικογενειακή του ζωή».

Αναφέρει ακόμα το ΣτΕ ότι η Διεύθυνση Διαβατηρίων της ΕΛ.ΑΣ. «υποχρεούται να λάβει υπόψη το προσκομισθέν ως κατά νόμον απαιτούμενο δικαιολογητικό, φωτοαντίγραφο του υπ΄ αριθμόν … δελτίου ταυτότητας του αιτούντος, για την εξέταση του αιτήματος ανανέωσης του διαβατηρίου του».